Tag: Indexbeleggen

Indexfonds vs ETF: wie begint met beleggen komt deze termen al snel tegen. Ze lijken sterk op elkaar en worden daarom regelmatig door elkaar gehaald.

Het belangrijkste om eerst te begrijpen is dat een ETF en een indexfonds niet automatisch twee compleet verschillende soorten beleggingen zijn.

Een indexfonds beschrijft vooral de beleggingsstrategie: het fonds probeert een bepaalde index te volgen. Een ETF beschrijft vooral hoe het fonds wordt verhandeld: ETF staat voor Exchange Traded Fund en wordt op de beurs gekocht en verkocht.

Veel ETF’s zijn dus tegelijkertijd indexfondsen.

In de praktijk bedoelen beleggers met de vergelijking indexfonds vs ETF meestal het verschil tussen een traditioneel indexfonds dat via een fondsaanbieder, bank of platform wordt gekocht en een beursgenoteerde ETF.

In dit artikel leggen we stap voor stap uit hoe beide werken en waar de belangrijkste verschillen zitten.

Wat is een indexfonds?

Een indexfonds is een beleggingsfonds dat probeert het rendement van een bepaalde index zo goed mogelijk te volgen.

Een index kan bijvoorbeeld bestaan uit aandelen van tientallen, honderden of zelfs duizenden bedrijven. Door zo’n index te volgen hoeft een fondsbeheerder niet voortdurend zelf te bepalen welke individuele aandelen gekocht en verkocht moeten worden.

Dit wordt vaak passief beleggen genoemd.

Bij een traditioneel indexfonds koop je participaties meestal via een fondsaanbieder, bank of beleggingsplatform.

De prijs waartegen een order wordt verwerkt is doorgaans gebaseerd op de intrinsieke waarde van het fonds, ook wel de Net Asset Value (NAV) genoemd. Bij traditionele beleggingsfondsen wordt deze fondswaarde vaak op een vast moment berekend.

Dat betekent dat je bij het plaatsen van een order niet altijd exact weet tegen welke uiteindelijke prijs deze wordt verwerkt.

Wat is een ETF?

ETF staat voor Exchange Traded Fund.

Een ETF is een fonds dat op een beurs wordt verhandeld. Als particuliere belegger koop en verkoop je een ETF daarom meestal via een broker.

Tijdens beursuren kan de marktprijs van een ETF veranderen door vraag en aanbod.

Daarbij zie je meestal twee prijzen:

Biedprijs: de prijs waarvoor iemand bereid is de ETF te kopen.

Laatprijs: de prijs waarvoor iemand bereid is de ETF te verkopen.

Het verschil tussen deze twee prijzen wordt de spread genoemd.

Veel ETF’s volgen net als indexfondsen een index. Er bestaan echter ook ETF’s met andere strategieën, waaronder actief beheerde ETF’s.

Een ETF is dus niet automatisch hetzelfde als een indexfonds.

Kan een ETF ook een indexfonds zijn?

Ja.

Dit is een belangrijk onderdeel van de vergelijking indexfonds vs ETF.

Indexfonds zegt iets over wat het fonds probeert te doen.

ETF zegt vooral iets over hoe het fonds wordt verhandeld.

Een ETF die bijvoorbeeld een aandelenindex volgt, kan daardoor tegelijkertijd een ETF én een indexfonds zijn.

Wanneer beleggers indexfondsen met ETF’s vergelijken, bedoelen ze daarom meestal een traditioneel indexfonds tegenover een beursgenoteerde ETF.

Indexfonds vs ETF in één overzicht

Het is dus niet verstandig om automatisch aan te nemen dat een ETF goedkoper of beter is dan een traditioneel indexfonds.

De totale kosten en eigenschappen verschillen per product en aanbieder.

Hoe koop je een indexfonds?

Een traditioneel indexfonds wordt meestal aangeboden via een fondsaanbieder, bank of beleggingsplatform.

Je geeft aan hoeveel je wilt beleggen en de order wordt vervolgens verwerkt volgens de voorwaarden van het fonds.

Vaak wordt hierbij gewerkt met een vast waarderingsmoment.

Veel aanbieders maken het daarnaast mogelijk om automatisch periodiek een vast bedrag te beleggen, bijvoorbeeld iedere maand.

De precieze mogelijkheden verschillen per aanbieder.

Hoe koop je een ETF?

Een ETF koop je als particuliere belegger doorgaans via een broker.

Je zoekt de ETF op en plaatst vervolgens een order op de beurs.

Omdat een ETF tijdens beursuren wordt verhandeld, kun je gedurende de handelsdag een order plaatsen.

De uiteindelijke prijs hangt onder andere af van de actuele marktprijs en het type order dat je gebruikt.

Daarnaast kunnen er kosten zijn, zoals transactiekosten, valutakosten of andere brokerkosten.

Ook de spread kan invloed hebben op de prijs waartegen je koopt of verkoopt.

Welke kosten zijn belangrijk?

Kosten kunnen zowel bij indexfondsen als bij ETF’s voorkomen.

Denk bijvoorbeeld aan:

• fondskosten
• transactiekosten
• service- of platformkosten
• brokerkosten
• valutakosten
• de bied-laatspread bij beursverhandelde producten

Welke kosten je daadwerkelijk betaalt verschilt per fonds, ETF, broker en platform.

De AFM legt uit dat beleggers met verschillende soorten kosten te maken kunnen krijgen, waaronder kosten voor de dienstverlening en kosten van het beleggingsproduct zelf.

Kosten moeten daarom niet als enige factor worden bekeken. Ook risico, spreiding en mogelijk rendement spelen een rol.

Wil je meer weten over ETF-kosten? Lees dan ook Wat is TER en welke kosten betaal je bij een ETF? op ETFStart.

Waar let je als beginner op?

Bij indexfonds vs ETF is alleen kijken naar de naam van het product niet genoeg.

Bekijk eerst welke index of beleggingen het fonds volgt.

Een wereldwijd gespreid fonds werkt bijvoorbeeld anders dan een fonds dat zich alleen richt op één land of sector.

Let daarna onder andere op:

• hoeveel spreiding het fonds biedt
• de lopende fondskosten
• eventuele transactiekosten
• kosten van de broker of het platform
• hoe dividend wordt verwerkt
• hoe eenvoudig periodiek beleggen is
• of er een minimale inleg geldt
• welke risico’s aan het product verbonden zijn

Welke is beter: indexfonds of ETF?

Er bestaat geen algemene winnaar.

Een ETF kan praktisch zijn wanneer je zelf via een broker wilt handelen en gedurende beursuren orders wilt kunnen plaatsen.

Een traditioneel indexfonds kan juist praktisch zijn wanneer een aanbieder automatisch periodiek beleggen eenvoudig ondersteunt.

Maar deze verschillen betekenen niet automatisch dat het ene product beter is dan het andere.

Een ETF met lage fondskosten kan bijvoorbeeld alsnog transactiekosten met zich meebrengen. Een traditioneel indexfonds kan juist service- of platformkosten hebben.

Daarom is het belangrijk om naar het totale kostenplaatje te kijken.

Ook spreiding, risico, gebruiksgemak en de gevolgde index spelen een rol.

Praktisch voorbeeld

Een praktisch voorbeeld maakt indexfonds vs ETF duidelijker.

Stel dat Fonds A en ETF B allebei dezelfde brede aandelenindex proberen te volgen.

Fonds A is een traditioneel indexfonds.

Je legt iedere maand automatisch een bedrag in via een platform. De order wordt verwerkt volgens de regels en het waarderingsmoment van het fonds.

ETF B is een beursgenoteerde ETF.

Je koopt deze via een broker. Tijdens beursuren zie je een actuele bied- en laatprijs en kun je zelf een order plaatsen.

Beide producten kunnen dus vrijwel dezelfde markt volgen, terwijl de manier waarop je ze koopt en verkoopt verschillend is.

Dat is precies waarom alleen kijken naar de woorden ETF of indexfonds niet genoeg is.

Veelgestelde vragen

Is iedere ETF een indexfonds?

Nee. Veel ETF’s volgen een index, maar er bestaan ook ETF’s met een actieve beleggingsstrategie.

Is ieder indexfonds een ETF?

Nee. Een traditioneel indexfonds kan via een fondsaanbieder, bank of platform worden aangeboden zonder dat het gedurende de handelsdag op een beurs wordt verhandeld.

Wat is het belangrijkste verschil tussen een ETF en een traditioneel indexfonds?

Het duidelijkste praktische verschil zit meestal in de manier waarop het product wordt verhandeld. ETF’s worden tijdens beursuren op een beurs verhandeld. Traditionele beleggingsfondsen worden volgens de waarderingsmomenten van het fonds verwerkt.

Is een ETF altijd goedkoper dan een indexfonds?

Nee. De kosten verschillen per product en aanbieder. Kijk daarom naar zowel de fondskosten als eventuele broker-, platform- en transactiekosten.

Kun je met beide gespreid beleggen?

Dat kan, maar het hangt af van het specifieke fonds. Een fonds dat een brede wereldindex volgt kan veel spreiding bieden, terwijl een fonds dat één sector volgt veel geconcentreerder kan zijn.

Conclusie

Bij indexfonds vs ETF gaat het eigenlijk om twee verschillende begrippen.

Een indexfonds probeert een index te volgen, terwijl ETF vooral beschrijft dat een fonds op de beurs wordt verhandeld.

Een ETF kan daarom ook een indexfonds zijn.

Wanneer beleggers een traditioneel indexfonds met een ETF vergelijken, zit het belangrijkste praktische verschil meestal in de manier waarop het product wordt gekocht, verkocht en geprijsd.

Kijk daarom niet alleen naar het label van het fonds.

Vergelijk ook de gevolgde index, spreiding, kosten, handelswijze, dividendbeleid en risico’s.

Wil je eerst meer leren over ETF’s? Bekijk dan de ETF-uitleg voor beginners op ETFStart.

Lees ook Wat is TER en welke kosten betaal je bij een ETF? als je meer wilt weten over de kosten van ETF-beleggen.

Let op: beleggen brengt risico’s met zich mee. De waarde van beleggingen kan stijgen en dalen en je kunt een deel of je volledige inleg verliezen. ETFStart biedt algemene educatieve informatie en geen persoonlijk beleggingsadvies.